Opieka naprzemienna nad dzieckiem nazywana jest również opieką wspólną lub równoważną.

W przepisach kodeksu rodzinnego i opiekuńczego  brak jest wyraźnej regulacji prawnej dotyczącej opieki naprzemiennej, nie oznacza to jednak niedopuszczalności jej orzeczenia. Sąd rodzinny może przyznać opiekę naprzemienną rozwodzącym się parom, jak również, w późniejszym czasie, rodzicom nie mieszkającym już razem. Warunkiem podstawowym jest pozostawienie, zarówno matce, jak i ojcu, pełnej władzy rodzicielskiej. Orzeczenie opieki naprzemiennej wymaga spełnienia dodatkowych przesłanek. Są to: zgodny wniosek rodziców, przedstawienie przez nich porozumienia (planu wychowawczego) na temat sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywania kontaktów z dzieckiem oraz pozytywna prognoza co do ich współdziałania w sprawach dziecka.

W przypadku opieki naprzemiennej każde z rodziców ma równe prawa i obowiązki wobec dziecka. Mieszka ono u jednego, jak i u drugiego (przykładowo dwa tygodnie w miesiącu u mamy, dwa tygodnie u taty). Rozkład czasu zależy od uzgodnień rodziców W obu domach ma swoje rzeczy, a opiekunowie w równym stopniu decydują o jego sprawach, np. o spędzaniu czasu wolnego. Ustalenie wspólnego planu wychowawczego służy między innymi temu, by nie dochodziło do sytuacji, że przez dwa tygodnie ojciec ma zupełnie inne wymagania niż matka przez kolejne dwa.

Aby opieka naprzemienna nie wpływała negatywnie na funkcjonowanie dziecka, ważne jest, żeby rodzice mieszkali w miarę możliwości blisko siebie, by dziecko nie zmieniało przedszkola/szkoły co dwa tygodnie.

Jak z powyższego wynika, ta forma opieki nad dzieckiem wymaga od rodziców dobrej współpracy. Brak porozumienia między nimi utrudnia, a wręcz uniemożliwia, opiekę naprzemienną i Sąd Rodzinny może ocenić, że rodzice nie są w stanie stworzyć dziecku odpowiednich warunków do tego typu opieki.

Pomimo iż przepisy kodeksu rodzinnego dają Sądom taką możliwość, opieka naprzemienna w zasadzie nie jest orzekana. Przyczyną jest prawdopodobnie brak wiedzy o możliwości orzeczenia tego rodzaju opieki przez Sąd. Z danych przekazanych przez Rzecznika Prasowego jednego z Sądów Okręgowych wynika, że w latach 2008 r. ( wejście w życie przepisów o opiece naprzemiennej) – 2013 r. do Wydziałów Rodzinnych i Nieletnich siedmiu Sądów Rejonowych wpłynął tylko jeden wniosek o orzeczenie opieki naprzemiennej, który oddalono.
.

.

Anna Safita
radca prawny specjalizujący się w prawie pracy
i prawie podatkowym,
prywatnie mama małego Kubusia,
miłośniczka górskich wędrówek, książek i kawy.

.